Tevredenheidsonderzoek onder (ex) kankerpatiënten.

De Nederlands Federatie van Kankerpatienten organisaties heeft een onderzoek uitgevoerd over de tevredenheid met betrekking tot de hulp van de huisarts en (gespecialiseerd) verpleegkundigen bij diagnose en gevolgen.

Verder is er gekeken hoe de hulp van de huisarts en (gespecialiseerd) verpleegkundigen ervaren werd. Daarbij ging het om de hulp die geboden werd bij het maken van keuzes rondom diagnose, behandeling en de gevolgen daarvan. Hierbij werd gebruik gemaakt van een aantal stellingen. 

samen beslissen

De vier stellingen waren:

  1. Luisteren naar zorgen en overwegingen
  2. Vragen of patiënt informatie begrijpt
  3. Uitleggen dat de mening van de patiënt belangrijk is bij het maken van een keuze
  4. Bespreken wat de patiënt belangrijk vindt in het leven en welke gevolgen de behandeling daarop kan hebben

Opvallend

Opvallend is dat de tevredenheid bij de verpleegkundigen net wat hoger ligt dan bij de huisartsen. Zij krijgen het rapportcijfer 8.0 en de huisartsen 7.8.

Bij meer contact is de waardering hoger en vooral als het initiatief bij de huisarts of verpleegkundige lag.

Hier zien we de behoefte van een bepaalde groep patiënten die het belangrijk vind dat de huisarts of verpleegkundige zelf belangstelling toont. Volgens mij heeft dat te maken met de gedachte “ik word gezien” of “als ik deze aandacht krijg ben ik bereid om meer van mijzelf op tafel te leggen”.

Ervaren hulp te laag

Maar hoeveel waarde moet je eigenlijk toekennen aan tevredenheid?

samenwerken aan gezondheid

Het tevredenheidscijfer zegt dus heel weinig over goed luisteren, de juiste vragen stellen en meedenken in wat patiënten eigenlijk zelf belangrijk vinden.

Meer dan 2/3 vinden dit soort zaken belangrijk. Maar over het algemeen geldt dat slechts iets meer dan de helft (soms zelfs veel minder) dat ook ervaren heeft.

Waarom zit daar zo’n gat tussen?

Het tevredenheidscijfer ligt tamelijk hoog, zo hoog dat je je kunt afvragen of dat strookt met het percentage ervaren hulp.

Wat mij triggert is waarom slecht bij een kwart van het aantal patiënten besproken wordt wat zij belangrijk vinden in het leven. Het tevredenheidscijfer steekt daarbij nogal schril af. Want samen beslissen gaat vooral om het ontdekken wat patiënten belangrijk vinden. Pas dan kan namelijk bepaald worden wat eventueel een goede vervolgstap is.

Blijkbaar zit dat nog niet goed in het systeem van ons als zorgverleners. Huisartsen stellen meestal binnen een minuut een diagnose als een patiënt met een klacht binnenkomt. Dat wil zeggen dat er daarna grotendeels in oplossingen wordt gedacht. Dat blokkeert de mogelijkheid om eerst beter te verkennen. Bijvoorbeeld door meer en beter naar zorgen en overwegingen te luisteren. Dat wordt door slechts de helft van de patiënten ervaren. Verpleegkundigen zijn hier overigens niet veel beter in dan huisartsen.

Verpleegkundige beter in gezamenlijke besluitvorming?

Vragen of de patiënt de informatie begrijpt wordt door huisartsen veel minder gedaan dan door verpleegkundigen. Terwijl huisartsen over het algemeen waarschijnlijk taalgebruik hanteren dat juist lastiger is te begrijpen.

vragen stellen door huisarts

Dat verklaart misschien ook wel de grotere behoefte van patiënten om met een verpleegkundige te praten. Zou het nog steeds de status zijn van de huisarts en is contact met een verpleegkundige gewoon meer laagdrempelig?

Zeker is dat de ervaren hulp bij de verpleegkundigen meestal dubbel zo hoog lag als bij de huisartsen.

Dat doet de vraag rijzen waarom verpleegkundigen niet veel meer ingezet worden bij gezamenlijke besluitvorming?

Daar zou je dus weer een apart onderzoek naar kunnen opzetten, met andere vragen.

Maar gewoon wat “commen sense” toepassen zou ook kunnen. Dan hoeven we niet jaren te wachten tot we weer een beter model hebben gevonden. Trial en error zouden best iets meer toegepast mogen worden in de gezondheidszorg.

Download hier de factsheet over samen beslissen onder bijna 5000 (ex) kankerpatienten.